KRUININGEN / VLAKE - "De Vlaketunnel is veel meer dan een stuk infrastructuur. Het is de levensader van Zeeland." Met deze woorden openen Ronald Kolk van Rijkswaterstaat (RWS) de informatiebijeenkomst voor de gemeenteraad van Reimerswaal, eerder deze week. RWS presenteert haar plannen voor de komende jaren: in april 2026 vindt noodzakelijk onderhoud plaats dat verkeershinder zal veroorzaken, en in 2029/2030 volgt een grote technische renovatie waarbij alle installaties in de tunnel worden vernieuwd. Ook de raad van Kapelle krijgt een soortgelijke uiteenzetting van RWS - de gemeente Kapelle is immers ‘het bevoegd gezag’.

Door de ingrepen wil Rijkswaterstaat de tunnel veiliger, toekomstbestendig en betrouwbaarder maken, maar dat vraagt wel nauwe samenwerking met gemeenten, hulpdiensten en wegbeheerders. De onderhoudswerkzaamheden vallen volgend jaar níet samen met het drukke paasweekend, belooft RWS op vragen van Jan Nagelkerke (CDA). En: de grote renovatie in 2029 valt niet samen met de tijd dat het spoor buiten gebruik is. Daarmee wordt een stapeling van hinder-op-hinder voorkomen, aldus de sprekers

Kwetsbaarheid pijnlijk zichtbaar

Rijkswaterstaat geeft de raadspolitici uitleg over de geplande werkzaamheden, nadat de raden van zowel Reimerswaal als Kapelle dit voorjaar een motie indienden in de raadsvergadering. Deze zijn beide unaniem aangenomen, als noodkreet richting politiek Den Haag en het ministerie. De presentatie begint daarom met een terugblik op de tunnelstoringen van april 2025 - aanleiding voor de moties. Door technische mankementen gaat de Vlaketunnel toen meerdere keren onverwacht dicht. De gevolgen zijn groot: lange files, gefrustreerde reizigers en zorgen bij hulpdiensten.

“Die incidenten hebben laten zien hoe kwetsbaar Zeeland is als deze tunnel niet beschikbaar is,” zegt Kolk. “Dat mogen we niet normaal gaan vinden. We moeten de betrouwbaarheid van deze verbinding structureel verbeteren.” Volgens Kolk zijn de storingen inmiddels grondig geëvalueerd en worden maatregelen genomen om de kans op herhaling te verkleinen. De komende onderhouds- en renovatieprojecten maken daar onderdeel van uit.

Veiligheid éérst: geen concessies

Tunnelveiligheid is een centraal thema tijdens de avond. Jimmy Peters, specialist tunnelveiligheid bij RWS, legt uit dat strenge landelijke wet- en regelgeving geldt voor tunnels langer dan 250 meter – zoals de Vlaketunnel. “We werken met uniforme standaarden voor installaties, vluchtwegen en veiligheidssystemen,” zegt Peters. “De risico’s worden doorberekend via kwantitatieve risicoanalyses, en er is altijd toezicht van een onafhankelijke veiligheidsbeambte.”

Ook gemeenten dragen verantwoordelijkheid. “Bij incidenten of calamiteiten moeten gemeente, hulpdiensten en Rijkswaterstaat naadloos samenwerken,” benadrukt Peters. “Daarom is afstemming vooraf van levensbelang.”

Hinder in 2026 onvermijdelijk

In april 2026 voert RWS regulier onderhoud uit aan de Vlaketunnel. Daarbij wordt onder meer bestaande apparatuur getest en vernieuwd, en worden voorbereidende werkzaamheden gedaan voor de grote renovatie.

“Het verkeer gaat er zeker wat van merken,” zegt Anne van de Swaluw. “We kunnen de hinder niet helemaal wegnemen, maar met goede communicatie en tijdige afstemming met de regio houden we de overlast beheersbaar.” Zij vraagt de raad "mee te denken over de omleidingsroutes en de communicatie richting inwoners en bedrijven."

Grote renovatie in 2029 en 2030

Het zwaartepunt van de plannen ligt in 2029 en 2030. Dan wordt de Vlaketunnel volledig gerenoveerd op technisch vlak. Alle installaties – van ventilatie tot verlichting, van blussystemen tot camerasystemen - worden vervangen volgens de laatste landelijke tunnelstandaard.

“De constructie zelf blijft grotendeels intact, maar alles wat erin zit, gaat eruit en komt nieuw terug,” zegt Kolk. “We maken de tunnel weer klaar voor de toekomst, zodat hij veilig en betrouwbaar blijft functioneren in de komende decennia.”RWS onderzoekt momenteel alle mogelijke uitvoeringsscenario’s, om de impact op het verkeer en de omgeving zo beperkt mogelijk te houden.

Sleutelrol voor gemeente

Marco Boekema benadrukt dat de gemeente Reimerswaal een belangrijke rol speelt in het opvangen van de gevolgen van hinder. “Als de tunnel dicht is, wijkt het verkeer uit naar omliggende wegen, vaak dwars door dorpen,” zegt hij. “Dat moet je als gemeente in beeld hebben en goed op voorbereid zijn.”

RWS roept de gemeente op om samen te werken in een gebiedsproces. Daarbij worden lokale en regionale verkeersplannen, bestaande knelpunten en infrastructurele wensen samengebracht in één uitvoeringsagenda - voor zowel de korte als de lange termijn.“We willen niet pas reageren als de tunnel dicht is. We willen sámen vooruitkijken,” aldus Van de Swaluw.

Communicatie naar omgeving

Tijdens de vragenronde tonen raadsleden zich betrokken en stellen ze kritische vragen over de uitvoeringsduur, de communicatie met inwoners en mogelijke economische gevolgen.

“Wat als er weer onverwachte storingen zijn? Hoe snel kunnen ondernemers en inwoners geïnformeerd worden?”, klinkt het uit de raadszaal. Peters benadrukt de noodzaak van een  duidelijke communicatie. “We kunnen niet alles voorkomen, maar we kunnen wél zorgen dat mensen weten wat er speelt en waar ze aan toe zijn.”

Samenwerking geen optie, maar noodzaak

De avond wordt afgesloten met een duidelijke oproep van Ronald Kolk: “We kunnen dit niet alleen. Deze tunnel is van nationaal belang, maar het zijn de mensen hier in de regio die de impact voelen als er iets misgaat. Daarom is samenwerking met gemeenten en hulpdiensten van belang.”

Met de start van het gebiedsoverleg in het vierde kwartaal van 2025 lijkt die samenwerking nu echt van de grond te komen. Of zoals Peters het samenvat: “De techniek zit ín de tunnel, maar de oplossing zit erbóven - in goede afstemming met de mensen en partijen die dagelijks met de gevolgen te maken hebben.”