Hoogspanningskabels verdwijnen boven het Kanaal door Zuid-Beveland

HANSWEERT - Boven op de kanaaldijk bij de sluizen van het Kanaal door Zuid-Beveland wordt maandagochtend gewerkt op grote hoogte. Hoogwerkers kruipen langzaam omhoog in de stalen hoogspanningsmasten, zo’n honderd meter boven het landschap. Onder hen ligt het kanaal, waar de scheepvaart tijdelijk is stilgelegd. Tot op grote hoogte zijn de werklieden in de bakkende zomerzon aan de slag met het afrollen van de kabels, een stevige bries vanaf de Westerschelde zorgt gelukkig voor enige verkoeling.

Audio - Gebiedsmanager Sander de Schepper en projectleider Peter van Barneveld: "Na jaren van voorbereidingen wordt de klus in één dag geklaard."

Het is een indrukwekkend gezicht. Waar normaal binnenvaartschepen door het kanaal varen, hangt nu een moment van stilte. Hoog boven het water werken monteurs aan de kabels van de oude 150 kV-verbinding. De lijnen moeten vandaag naar beneden voordat de scheepvaart weer op gang komt. De operatie is onderdeel van een veel groter project van netbeheerder TenneT. De oude hoogspanningsverbinding tussen Kapelle en Rilland is overbodig geworden nadat de nieuwe verbinding tussen Borssele en Rilland begin vorig jaar in gebruik werd genomen. "Het is eigenlijk niet eens zo dat de masten verouderd zijn”, vertelt projectleider Peter van Barneveld. "We hebben gewoon een nieuwe lijn, omdat er meer capaciteit nodig was. Die capaciteit is nu gebundeld in de nieuwe lijn, iets verderop.”

Werken met de klok

Juist de ligging boven het kanaal maakt de klus bijzonder. Het Kanaal door Zuid-Beveland is een drukke scheepvaartroute en kan niet zomaar voor langere tijd worden afgesloten. "We krijgen een aantal tijdslots waarin het scheepvaartverkeer wordt stilgelegd. Op dat moment kunnen wij de lijnen naar beneden halen”, aldus TenneT-omgevingsmanager Sander de Schepper. Dat betekent dat alles tot in detail moet worden voorbereid. Rijkswaterstaat, het waterschap, de aannemer en TenneT stemmen hun werkzaamheden nauwkeurig op elkaar af. Ook weggebruikers en omwonenden worden vooraf geïnformeerd. "Er gebeurt vooral heel veel achter de schermen”, merkt Van Barneveld op. "Mensen willen gewoon weten wat er in hun omgeving gebeurt en waarom er bijvoorbeeld een omleiding is.”

110 masten verdwijnen

De werkzaamheden zijn onderdeel van de grootschalige afbraak van de oude hoogspanningsverbindingen in Zeeland. In totaal verdwijnen ongeveer 110 masten uit het Zeeuwse landschap. Op het traject tussen Kapelle en Rilland gaat het om ongeveer 46 masten. De kabels boven het kanaal worden nu eerst verwijderd. De masten zelf volgen later. Zodra de spanning van een verbinding is gehaald, verandert een hoogspanningsmast van een essentieel onderdeel van het elektriciteitsnet in een stalen constructie die veilig kan worden ontmanteld. "Vóórdat wij met een amovering beginnen, is de hele lijn aan het begin en aan het eind vrijgegeven van spanning”, legt Van Barneveld uit. "Het is dan alleen nog technisch en mechanisch wat hier gebeurt.”

Laatste mast bij Kruiningen

Het einde van de operatie komt in zicht. Alleen bij station Kruiningen staat nog een laatste mast die moet verdwijnen. Die wordt volgens Van Barneveld rond half november weggehaald. Daarna resteert nog het opruimen van enkele funderingen. Op de plaatsen waar de masten hebben gestaan, worden de funderingen uit de grond gehaald en de gaten opgevuld. De percelen van grondeigenaren moeten vervolgens weer netjes worden achtergelaten. De masten staan er vermoedelijk al sinds de jaren zeventig van de vorige eeuw. Hun verdwijning heeft dan ook niet alleen een technische betekenis. Het verandert ook het vertrouwde beeld van het Zuid-Bevelandse landschap.

In één dag

De oude masten worden uiteindelijk afgevoerd naar de schrootverwerking. Daar worden de materialen gescheiden en gerecycled. Maar boven het Kanaal door Zuid-Beveland is het voorlopig nog even alle hens aan dek. Hoog boven de dijk, in de volle zon, verdwijnen stukje bij beetje de kabels die hier tientallen jaren het landschap hebben bepaald. Beneden wacht het kanaal. Zodra de laatste lijn veilig op de kant ligt, kunnen de schepen hun weg weer vervolgen. Na jaren van voorbereidingen wordt de klus op één dag geklaard.