IN DE SCHADUW VAN VAN HELSING: DE SPOREN VAN WONDERDOKTER A.W. VAN RENTERGHEM IN GOES

Wie was die bijzondere, Goese dokter A.W. van Renterghem? Tot en met vrijdag publiceert Streekomroep De Bevelanden dagelijks een deel over zijn leven. Zou hij model hebben gestaan voor het personage Van Helsing in Bram Stokers roman Dracula? Vandaag deel III.

Op de Grote Markt: huisarts met vernieuwende ideeën

De Grote Markt van Goes oogt vandaag gezellig en toeristisch, maar in de jaren 1885 tot 1887 is dit het werkterrein van Van Renterghem. In het pand dat nu café Het Postkantoor heet, heeft de dokter in die periode zijn huisartsenpraktijk. Maar Van Renterghem doet dan méér dan alleen recepten uitschrijven: hij experimenteert met hypnose. En met succes.

“Mensen zeiden op straat: bij dokter Van Renterghem word je slapend beter”, glimlacht Frank de Klerk van het Gemeentearchief in Goes. “Dat was toen écht bijzonder.”

Dokter Albert Willem van Renterghem is in 1885 zijn tijd vér vooruit. (© Gemeentearchief Goes)

Zijn vernieuwende aanpak trekt aandacht, ook van bekende Nederlanders. De romanschrijver Frederik van Eeden komt zelfs naar Goes voor een behandeling. De ideeën van Franse hypnotherapeuten uit Nancy worden hier toegepast, in een praktijk die haar tijd ver vooruit is. Van Eeden weet de dokter te overtuigen om letterlijk en figuurlijk zijn grenzen te verleggen: in 1887 verhuist Van Renterghem naar Amsterdam, om samen met Van Eeden een praktijk te beginnen.

Zijn behandelmethode bevindt zich op het snijvlak van geneeskunde, psychologie en mystiek – precies de combinatie die ook Abraham Van Helsing kenmerkt. Is deze praktijkruimte op de Grote Markt het beginpunt van een legendarisch figuur uit de wereldliteratuur?

De wonderlijke onderzoeker, professor Abraham Van Helsing, zou zomaar gebaseerd kunnen zijn op de Zeeuwse dokter Albert Willem van Rentherghem. (Afbeelding ter illustratie, © Streekomroep De Bevelanden / AI generated)

WIE WAS ABRAHAM VAN HELSING?

Abraham Van Helsing is een personage uit de beroemde roman Dracula (1897) van de Ierse schrijver Bram Stoker. Van Helsing is een Nederlandse professor en arts met een brede kennis van geneeskunde, psychologie en het occulte. Hij is degene die ontdekt dat graaf Dracula een vampier is en leidt de strijd om hem te vernietigen. Van Helsing staat bekend als scherpzinnig, belezen en moedig – een man die wetenschap en geloof combineert in zijn gevecht tegen het kwaad. Sommige onderzoekers menen dat Stoker zich baseerde op een echt bestaand figuur… misschien zelfs op dokter Van Renterghem uit Goes.