Kap Varkensdijk gaat door: ‘Mooie bomen weg voor die sprieten’

YERSEKE – De kap van de zieke essen aan de Varkensdijk in Yerseke gaat onverminderd door. Na de zomer start de gemeente met het rooien van de oude bomen, ter hoogte van de Groeninckx van Zoelenstraat en de Doctor van Rooijenstraat. In het dorp vragen inwoners zich af of de kap écht nodig is - maar op het gemeentehuis in Kruiningen is men onverbiddelijk: ”Deze essen zijn niet meer te redden, ze zijn een gevaar voor de omgeving.”

De gefaseerde kap en herplant van bomen langs de Varkensdijk in Yerseke is een meerjarenproject. Vorig jaar is de gemeente Reimerswaal gestart met een ingrijpende herinrichting van de dijk, waarbij de groene zone stapsgewijs wordt aangepakt om de veiligheid te verbeteren én de biodiversiteit te vergroten. Door de kap in blokken uit te voeren, wil de gemeente kale plekken in het straatbeeld voorkomen. Het project zal in totaal tien jaar in beslag nemen, zo is de verwachting. 

Foto: Een zware tak die onlangs spontaan is afgebroken. (c) Gemeente Reimerswaal.

Essentaksterfte

Langs de Varkensdijk staan nu nog rijen essen van verschillende leeftijden en in uiteenlopende conditie. Veel van deze bomen zijn getroffen door essentaksterfte, een uit Azië afkomstige boomziekte waarbij takken plotseling kunnen afbreken. “Afgelopen week brak nog een tak met een doorsnede van zo’n zeven centimeter af”, merkt de woordvoerder op. “Gelukkig raakte daarbij niemand gewond.” Maar tijdens het herfstseizoen zouden de takken zomaar op voorbijgangers kunnen vallen. Reimerswaal heeft een wettelijke zorgplicht na te leven, aldus de gemeente.

‘Dit is écht zonde’

Niet iedereen is overtuigd van de noodzaak. “Dit is toch een stukje Yerseke,” zegt voorbijganger Anneke. “Dit is écht zonde. Ik wandel hier met de hond, en ik vind het jammer dat deze oude bomen verdwijnen. Ze horen nu eenmaal bij het dorp.” Het zal volgens haar nog vele jaren duren voordat "de sprieten" die de gemeente nu terugplant zijn opgegroeid tot échte bomen. "Dat maak ik in elk geval niet meer mee." Ook fietser Erik “begrijpt de emotie” maar voelt zich toch een stuk veiliger zónder de zieke bomen: “Natuurlijk snap ik dat zieke bomen gevaarlijk kunnen zijn, ook al doet het wel iets met het straatbeeld. Je haalt toch een stuk karakter weg.”

Foto: De Varkensdijk, bij de Groeninckx van Zoelenstraat, met links nieuwe aanplant en rechts de oude bomen.

‘Herstel wél mogelijk’

Gemeenteraadslid Marjolein Sinke-Oele (GroenLinks-PvdA) plaatst vraagtekens bij de omvangrijke bomenkap die volgens haar “wel héél radicaal is.” Het college stelt dat alle bomen sinds 2012 zijn aangetast door de essentaksterfte, een agressieve en besmettelijke schimmelinfectie waarvan de bomen niet kunnen herstellen. Sinke-Oele wijst echter op een publicatie van de WUR in Wageningen, waaruit zou blijken dat herstel onder wél mogelijk zou zijn. Maar dat kost geld, en - zo benadrukt het raadslid “ook in Reimerswaal groeien de bomen niet tot in de hemel.”

Groene verbindingsroute

De Varkensdijk is volgens de gemeente Reimerswaal méér dan alleen een wandel- en fietspad. “Het is een belangrijke ecologische verbindingsroute voor vogels, vleermuizen, insecten en planten. Door het planten van diverse boomsoorten wil de gemeente de Varkensdijk en omgeving niet alleen veiliger, maar ook natuurlijker en toekomstbestendiger maken.”  De nieuwe, jonge aanplant vormt een schril contrast met de oude essen. Het plaatsen van grotere bomen is op deze plaats echter niet mogelijk, benadrukt de gemeentewoordvoerder. “De overlevingskans voor is dan kleiner, bovendien moet er meer gegraven worden en dat komt de bodemstructuur niet ten goede.”

Bomenkap Goes

Ook elders in de Bevelanden moeten oude en beeldbepalende bomen verdwijnen, omdat ze zijn aangetast door een ziekte. Zo heeft Goes besloten om de kastanjes bij de Voorstad, ter hoogte van de Stenen Brug te kappen. De kastanjes zijn zo'n anderhalve eeuw oud.