Waterschapbestuur krijgt 'hoofdpijn van nieuwe maairegels'

RILLAND / MIDDELBURG - Het nieuwe landelijke maaibeleid levert Waterschap Scheldestromen nu al forse problemen op. Boeren klagen dat ze hun land niet meer kunnen bewerken door grote bergen maaisel, en ook het waterschap zelf loopt tegen grenzen van de nieuwe regels aan. Het nieuwe maaien zorgt ervoor dat maaisel pas na drie dagen wordt versnipperd wat de biodiversiteit ten goede moet komen. Waar voorheen het riet en gras fijngeslagen op beide oevers kwam te liggen, ligt op één zijde het maaisel van beide slootkanten. Dat is bij nat weer ook nog eens lastiger te versnipperen. Voor waterschapsbestuurder Wim van Gorsel is het inmiddels "een waar hoofdpijndossier."

Dagelijks bestuurder Wim van Gorsel van Waterschap Scheldestromen wil dat de regels snel en kritisch tegen het licht worden gehouden. Vrijdag brengt Scheldestromen de Zeeuwse zorgen onder de aandacht tijdens een overleg van de landelijke Unie van Waterschappen. “We zijn allemaal voor natuurvriendelijk beheer, maar regels moeten wél uitvoerbaar zijn. In Zeeland lopen we nu tegen de grenzen aan”, zegt Van Gorsel.

Keerzijde van beleid

Sinds dit jaar is klepelmaaien door het ministerie verboden, op advies van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO). Volgens Van Gorsel krijgen niet alleen de boeren, maar ook het waterschap zélf, dagelijks te maken met de keerzijde van het beleid. “Het maaisel zakt soms terug in de sloten en veroorzaakt verstoppingen in onze systemen en kans op storingen bij gemalen. Dat zorgt voor extra werk en kosten." Van Gorsel zag de problemen vooraf al aankomen, en heeft destijds de minister en staatssecretaris uitgenodigd om in Zeeland te komen kijken.

Veel rietgroei

Want de uitvoering van de regels is in Zeeland extra lastig in de sloten en watergangen waar riet groeit, legt Van Gorsel uit. “We beheren hier zo’n 12.500 kilometer waterlopen, vaak met veel rietgroei. En omdat er nauwelijks onderhoudspaden zijn, moeten we altijd via boerenland het werk doen. Dat maakt het een stuk ingewikkelder dan in andere provincies.” Scheldestromen is niet het enige waterschap dat aan de bel trekt; ook in buurwaterschappen klinkt volgens Van Gorsel kritiek op de nieuwe regels voor het maaien.

Oproep tot evaluatie

De nieuwe regels komen voort uit een landelijke gedragscode, opgesteld door de Unie van Waterschappen. Die moet zorgen voor meer biodiversiteit door gefaseerd te maaien. De gedragscode loopt vijf jaar, maar wordt eind dit jaar geëvalueerd. Volgens Van Gorsel kan dat niet snel genoeg: “Wat wij in Zeeland zien, horen we ook van collega-waterschappen elders in het land. Daarom pleiten we vrijdag samen voor een grondige en kritische evaluatie. Alleen dan kunnen we toewerken naar een manier van maaien die natuurvriendelijk, veilig én praktisch uitvoerbaar is.”

Wat is klepelmaaien?

Klepelmaaien (oude methode)

• Een ronddraaiende as met metalen klepels slaat riet en gras in kleine stukjes.

• Het afval werd daarna met een maaikorf verwijderd.

• Groot voordeel: weinig maaisel bleef liggen, percelen bleven goed bereikbaar.

• Nadeel: ook insecten, kleine dieren en planten werden verhakseld.

Nieuwe methode 

• Het gewas wordt grof gemaaid en in grotere stukken op de kant gelegd.

• Flora en fauna krijgen meer kans om te overleven.

• Groot nadeel: brede stroken maaisel blijven liggen, zakken deels terug de sloot in en veroorzaken hinder voor boeren én waterschap.