KRUININGEN - Foto's van de verschrikkingen van de Tweede Wereldoorlog: ze geven een bijna realistisch beeld van de alledaagse realiteit van toen. Schoolklassen uit de gemeente Reimerswaal bezoeken deze week de expositie WO2 in Kleur, in Ons Dorpshuis in Kruiningen. Indringende afbeeldingen die de oorlog dichtbij brengen.

Audio: Leerlingen van De Bornput vertellen over hun indrukken van de expo 'WO2 in kleur'.

Het zijn foto's die bekend zijn uit de geschiedenisboeken. Winston Churchill met de voor hem typerende sigaar in de mond, Adolf Hitler in gesprek met militaire staf, en luchtfoto's van gebombardeerde steden en vluchtende mensen. Maar anders dan voorheen zijn ze niet zwart-wit, maar in kleur. Ze zijn handmatig ingekleurd door de Jacob Lagerwij, een karwei waaraan de 'colorist' uit Deventer vele uren per foto heeft besteed. De bij het boek behorende expositie reist rond door Nederland, deze week is de expo te zien in Ons Dorpshuis in Kruiningen, eind deze maand zijn de foto's in Tholen te zien. Alles in de aanloop naar de herdenking van tachtig jaar vrijheid in Zeeland, komende maand.

Realistisch

De ingekleurde foto's ogen zeer realistisch en brengen de verschrikkingen van de oorlog nóg nadrukkelijker in beeld. "Ze komen echt binnen", zegt gemeentelijk vrijwilliger Sjaak van Loo uit Krabbendijke. De amateurhistoricus geeft de bezoekers uitleg over de achtergronden van de afbeeldingen. Een aantal daarvan komt uit Zeeland, waaronder één van een Canadese tank op de Zanddijk bij Kruiningen. Op de achtergrond is water te zien; van de polders die door de bezetter onder water zijn gezet, om de geallieerde opmars tegen te houden.

Onder de indruk

Deze week bezoeken enkele schoolklassen de fototentoonstelling, kinderen in de leeftijd van 9 tot 12 jaar. Ze mogen alle foto's zien, hoe confronterend deze ook zijn. Onder hen ook Esra (12), Eva (9), Jorre (11) en Jonah (9) - allen zijn het basisscholieren van De Bornput uit Oostdijk. Ze zijn onder de indruk van wat ze zien: zoals een man, liggend op de grond met een wond aan zijn hoofd - of kinderen op de vlucht voor geweld. "Het is heel erg wat er gebeurd is, ook omdat het na vijf jaar allemaal heel gewoon leek te zijn", zegt Esra. Maar het wás niet gewoon. "We mogen blij zijn met de vrijheid die we hier nu hebben", zegt Jorre. Eva en Jonah knikken instemmend.

Oekraïne

En ook na tachtig jaar is er nog steeds -of beter gezegd: opnieuw- oorlog in Europa. Ook in Oostdijk en Krabbendijke wonen gezinnen met kinderen uit Oekraïne, op de vlucht voor oorlogsgeweld. Jorre is bevriend met Youri, een Oekraïens leeftijdgenootje waarmee hij samen voetbalt. Over de oorlog hebben ze het nooit. De oorlog van de foto's is weliswaar van lang geleden, maar tegelijk heel dichtbij. En er zijn ook mooie foto's bij, zoals van de bevrijding - merkt Esra op. Het is een tentoonstelling die indrukken achterlaat.

Bewust zijn

Van Loo vindt dat belangrijk dat ook de jonge generaties zich bewust zijn van wat oorlog betekent voor een samenleving. Het doorgeven van verhalen blijft nodig om de samenleving te behoeden voor de verschrikkingen zoals die van toen. Ook al zijn er nauwelijks mensen meer die uit eerste hand over de Tweede Wereldoorlog kunnen vertellen. En foto's kunnen meer zeggen dan duizend woorden. "Tentoonstellingen zoals deze maken bezoekers op een hele indringende manier duidelijk hoe waardevol -en tegelijk hoe kwetsbaar- onze vrijheid is."

De expositie is nog tot en met zaterdag 14 september te bekijken in Ons Dorpshuis Kruiningen. Zaterdag is het gebouw vrij toegankelijk, op andere dagen is bezoek op afspraak.